Babam ve Oğlum

Sadık, Ege'deki çiftlikten, üniversitede gazetecilik eğitimi için ayrılmıştır. Oysa babası Hüseyin (Çetin Tekindor), onun ziraat mühendisliği okuyup çiftliğin idaresini eline almasını istemektedir. Sadık, daha üniversite yıllarında politikayla aktif olarak ilgilenir. Bunu öğrenen babası Hüseyin, oğlunu evlatlıktan reddeder. 70'li yıllarda birçok siyasi olaya karışan Sadık'ı daha zor günler beklemektedir. 1980 yılının 12 Eylül günü sabah erken saatlerde karısının doğum sancılarının tutmasıyla dışarı fırlayan çift, hastaneye gitmek için araç bulamazlar, çünkü ülkede askerî darbe gerçekleşmektedir. Sadık'ın karısı, doğum esnasında hayatını kaybeder ama küçük Deniz hayattadır. Gördüğü işkence ve yattığı hapisten sonra sağlığı bozulan Sadık, hastalığının ölümcül olduğunu anladığında Deniz'i Ege'deki çiftliğe, annesinin ve konuşmadığı babasının yanına götürmekten başka bir yol bulamaz. Çizgi romanlara ve onun büyülü dünyasına oldukça meraklı olan Deniz için evin yanaşmaları, küs teyze (Şerif Sezer), traktör kullanan ve telsizle konuşan babaanne (Hümeyra), bileğinden boğazına kadar bilezikle dolaşan gelin Hanife (Binnur Kaya) ve saf bir amca (Yetkin Dikinciler) ile tanışmak, onun için oldukça farklı bir deneyim olacaktır. Sadık ve Hüseyin'in geçmişle hesaplaşmaları ise oldukça sıkıntılı gelişmelere neden olacaktır.

Babam ve Oğlum, Çağan Irmak'ın yazıp yönettiği 2005 yapımı aile dramıdır. Film, Türkiye'nin yakın tarihindeki önemli bir dönemi üç kuşak arasındaki baba-oğul ilişkisi üzerinden anlatır.

Hikâyenin merkezinde Sadık ve küçük oğlu Deniz vardır. Sadık, yıllar önce ailesinin kendisi için düşündüğü hayatı reddederek Ege'deki köyünden ayrılmış ve İstanbul'da kendisine farklı bir yaşam kurmuştur. Ancak yıllar sonra yaşadığı önemli gelişmeler onu oğluyla birlikte uzun zamandır görüşmediği ailesinin yanına dönmeye zorlar.

Bu dönüş yalnızca fiziksel bir eve dönüş değildir. Sadık aynı zamanda yıllardır çözülemeyen meselelerle, babası Hüseyin'le arasındaki kırgınlıkla ve geçmişte bıraktığı ailesiyle yeniden yüzleşmek zorunda kalır.

Çetin Tekindor'un canlandırdığı Hüseyin ile Fikret Kuşkan'ın canlandırdığı Sadık arasındaki ilişki filmin en güçlü taraflarından biridir. İki karakter de birbirini sevmesine rağmen gururları, beklentileri ve geçmişte yaşananlar nedeniyle bunu ifade etmekte zorlanır.

Küçük Deniz ise bu çatışmanın ortasında bambaşka bir dünya görür. İstanbul'daki yaşamından sonra geniş bir aileyle tanışması, köy hayatını keşfetmesi ve birbirinden farklı akrabalarıyla ilişki kurması filmin daha sıcak ve zaman zaman komik tarafını oluşturur.

Film bu nedenle baştan sona ağır bir dram şeklinde ilerlemez. Özellikle Deniz'in hayal gücü, ailedeki renkli karakterler ve Ege'deki gündelik yaşam hikâyeye sıcaklık ve mizah katar. Bu anlar filmin daha ağır bölümleri geldiğinde oluşacak duygusal karşıtlığı da güçlendirir.

Babam ve Oğlum'un merkezindeki mesele yalnızca bir baba ile oğlun kavgası değildir. Film üç farklı kuşağın birbirleriyle ilişkisini inceler: Hüseyin'in Sadık'a karşı babalığı, Sadık'ın Deniz'e karşı babalığı ve Deniz'in bütün bu aile içerisinde kendisine bir yer bulması.

12 Eylül 1980 darbesi de hikâyede yalnızca tarihsel bir tarih olarak kullanılmaz. Dönemin insanların özel hayatlarında bıraktığı fiziksel ve psikolojik sonuçlar Sadık'ın hikâyesinin önemli parçalarındandır.

Filmin temel sorularından biri insanların birbirlerini sevdiklerini söylemek için neden bu kadar uzun süre beklediğidir. Gurur, aile beklentileri ve geçmişte yapılan hatalar yıllarca sürebilir; fakat film bütün bunların altında aile üyeleri arasındaki bağın tamamen ortadan kalkmadığını anlatır.

Oyunculuklar filmin en güçlü yönlerinden biridir. Çetin Tekindor ve Fikret Kuşkan'ın yanında Hümeyra, Şerif Sezer, Yetkin Dikinciler, Binnur Kaya ve Ege Tanman'ın yer aldığı geniş aile kadrosu hikâyenin inandırıcılığını güçlendirir.

İçerik rehberi açısından Babam ve Oğlum'un profili diğer birçok yetişkin filminden farklıdır. Cinsellik 1/5, Çıplaklık 0/5, Uyuşturucu 0/5 ve Kumar 0/5 seviyesindedir. Şiddet 3/5 seviyesine esas olarak darbe, gözaltı ve işkence temaları nedeniyle çıkar.

Filmin açık ara en yüksek kategorisi Duygusal Yoğunluk 5/5 seviyesindedir. Ölüm, ebeveyn kaybı, hastalık, aileden ayrılma ve yas gibi konular çocuklar açısından filmdeki fiziksel şiddetten çok daha etkileyici olabilir.

Buna karşılık Olumlu Mesajlar da 5/5 seviyesindedir. Affetmek, aileye sahip çıkmak, sevgiyi zamanında ifade etmek ve geçmişteki hatalarla yüzleşmek filmin temelinde bulunur.

Bu nedenle Babam ve Oğlum için genel yaş değerlendirmesi 13+ olarak yapılabilir. Ancak yaş etiketinden bağımsız olarak ebeveynlerin özellikle ölüm ve ebeveyn kaybı konularına hassas çocuklar açısından filmin duygusal ağırlığını dikkate almaları gerekir.